Chùa Từ Hiếu, một ngôi chùa cổ kính nằm ở thành phố Huế, không chỉ nổi tiếng với giá trị lịch sử và văn hóa mà còn là điểm đến tâm linh rất linh thiêng của bao du khách và Phật tử. Hãy cùng Vietnam Airlines khám phá nét đẹp của chùa Từ Hiếu qua bài viết này.

1. Tổng quan về chùa Từ Hiếu

Vị trí

Chùa Từ Hiếu tọa lạc tại thôn Dương Xuân Thượng III, phường Thủy Xuân, thành phố Huế, tỉnh Thừa Thiên-Huế.

Chùa nằm ẩn mình trong một khu rừng thông rộng lớn, cách trung tâm thành phố khoảng 5km về phía Tây Nam. Bạn có thể dễ dàng di chuyển đến đây trong vòng 15 - 20 phút bằng ô tô, taxi, xe máy theo cung đường sau: Từ trung tâm thành phố, bạn đi hết đường Điện Biên Phủ, rẽ vào đường Lê Ngô Cát, sau đó tiếp tục đi thẳng một đoạn sẽ thấy biển chỉ dẫn lối vào chùa.

Ngôi chùa cổ kính nổi tiếng với sự linh thiêng

Lịch sử hình thành

Chùa Từ Hiếu, hay còn gọi là Tổ đình Từ Hiếu, được khai sơn vào năm 1843 bởi Hòa thượng Nhất Định, một vị tăng uyên bác và là người con hiếu thảo. Ngài dựng lên một thảo am nhỏ mang tên "An Dưỡng Am" để tịnh tu và chăm sóc mẹ già. Hành động này của ngài đã gây xúc động mạnh mẽ, bởi trong truyền thống Phật giáo, người xuất gia thường phải từ bỏ mọi ràng buộc gia đình. Tuy nhiên, ngài vẫn giữ trọn đạo hiếu, đi xin thức ăn khắp nơi để nuôi mẹ, điều này đi ngược lại quy tắc tu hành thời bấy giờ.

Chùa đã được sắc phong "Sắc tứ Từ Hiếu Tự" vào năm 1848 dưới triều vua Tự Đức. Tên gọi “Từ Hiếu” mang ý nghĩa sâu sắc: “Từ” là lòng từ bi của Phật giáo, còn “Hiếu” tượng trưng cho đạo hiếu – một trong những giá trị đạo đức cốt lõi của dân tộc Việt Nam.

Cuối thế kỷ 19, Hòa thượng Cương Kỷ đã trùng tu chùa với sự hỗ trợ của triều đình. Sau đó, trong những năm 1930 và 1960, Hòa thượng Huệ Minh và Thượng tọa Chí Niệm tiếp tục chỉnh trang và nâng cấp các công trình. Vào năm 2010, chùa được trùng tu lần nữa, bảo tồn các công trình như nhà khách và nhà thờ Thánh.

Dù đã trải qua nhiều lần trùng tu nhưng chùa Từ Hiếu vẫn giữ được vẻ đẹp cổ kính và thanh tịnh, trở thành một điểm đến tâm linh quan trọng tại cố đô Huế

Giá trị văn hóa

Chùa Từ Hiếu là biểu tượng sống động của lòng hiếu thảo trong văn hóa Việt Nam. Chùa còn là nơi lưu giữ một phần lịch sử đặc biệt của triều Nguyễn – nơi an nghỉ của các thái giám.

Ngày nay, chùa Từ Hiếu không chỉ là một trung tâm tu hành quan trọng mà còn là điểm đến du lịch tâm linh hấp dẫn. Với không gian thanh tịnh, kiến trúc cổ kính và gắn liền với những giá trị văn hóa sâu sắc, chùa Từ Hiếu tiếp tục thu hút du khách và Phật tử đến chiêm bái và tìm hiểu về đạo hiếu trong văn hóa Việt Nam.

2. Khám phá nét kiến trúc cổ kính chùa Từ Hiếu

Cổng tam quan

Cổng Tam Quan của chùa Từ Hiếu là một công trình kiến trúc đặc trưng trong văn hóa Phật giáo Việt Nam. Cổng này gồm ba cửa: một cửa chính rộng ở giữa và hai cửa phụ nhỏ hơn hai bên, tạo thành hình "tam" (ba) trong chữ Hán. Cổng Tam Quan không chỉ có chức năng phân chia không gian thiêng liêng mà còn mang ý nghĩa biểu trưng cho các giai đoạn sinh, lão, bệnh, tử trong triết lý nhân sinh của Phật giáo.

Cổng tam quan được bảo tồn gần như nguyên vẹn

Chính điện

Chính điện của chùa Từ Hiếu được xây dựng theo lối kiến trúc truyền thống của các chùa Huế thời Nguyễn, với kết cấu "chữ khẩu" (口), bao gồm chính điện, nhà Tây, nhà Đông và Quảng Hiếu đường, tạo thành một không gian khép kín. Gian chính điện là nơi thờ Phật, được trang trí tinh xảo với các họa tiết rồng phượng, hoa sen và các biểu tượng Phật giáo khác. Nội thất chùa được chạm khắc gỗ, sơn son thếp vàng và trang trí bằng gốm sứ, thể hiện sự kết hợp hài hòa giữa nghệ thuật và tôn giáo.

Khu vực chính điện là nơi Phật tử dâng lễ, cầu an

Mộ phần của các thái giám triều Nguyễn

Một điểm đặc biệt của chùa Từ Hiếu là khu mộ phần của các thái giám triều Nguyễn, nằm yên bình giữa đồi thông. Các thái giám, sau khi mãn nhiệm, đã chọn chùa Từ Hiếu làm nơi an nghỉ cuối cùng. Khu mộ này không chỉ là nơi tưởng niệm những người đã có công với triều đình mà còn phản ánh một phần lịch sử xã hội của thời kỳ phong kiến.

Nơi yên nghỉ của các thái giám triều Nguyễn

3. Các hoạt động không thể bỏ lỡ khi tham quan chùa

Dâng lễ cầu bình an

Khi đến chùa Từ Hiếu dâng lễ cầu bình an, bạn nên chuẩn bị một mâm lễ gồm trái cây tươi, hoa sen, nhang và đèn dầu. Sau khi bày biện mâm lễ trang trọng tại khu vực thờ Phật, bạn sẽ tiến hành thắp nhang, chắp tay cung kính, và khấn nguyện cho bình an, sức khỏe, công việc thuận lợi. Sau khi khấn xong, bạn có thể xin lộc từ chùa, như lá bùa hoặc nhang.

Không gian yên bình của chùa là điểm đến lý tưởng cho những ai tìm kiếm sự thanh tịnh và chiêm nghiệm tâm linh

Tham dự lễ tưởng niệm thiền sư Thích Nhất Hạnh

Thiền sư Thích Nhất Hạnh (1926–2022), thế danh Nguyễn Xuân Bảo, là một trong những bậc thầy Phật giáo nổi tiếng thế giới. Ngài xuất gia tại chùa Từ Hiếu từ năm 16 tuổi và trở thành tổ đời thứ 8 của môn phái Từ Hiếu, đời thứ 42 của thiền phái Lâm Tế.

Ngài là người sáng lập dòng tu Tiếp Hiện và Làng Mai, là bậc thầy Phật giáo nổi tiếng với những đóng góp to lớn cho Phật giáo và nhân loại. Ngài cũng là người tiên phong trong việc đưa pháp môn chánh niệm vào đời sống hiện đại, giúp mọi người sống tỉnh thức và an lạc.

Lễ tưởng niệm Thiền sư Thích Nhất Hạnh thường được tổ chức vào ngày 22 tháng 1 hàng năm, nhằm kỷ niệm ngày ngài viên tịch. Tại chùa Từ Hiếu, lễ tưởng niệm diễn ra trang nghiêm với các hoạt động như cũng ngọ và dâng hương, chia sẻ pháp thoại, hát thiền ca , thăm khu tưởng niệm và nơi trà-tỳ của Thiền sư tại Công viên Vĩnh Hằng Huế

Lễ tưởng niệm thu hút sự tham gia của đông đảo Phật tử (Nguồn: Phật tử Việt Nam)

4. 3+ Điểm tham quan gần chùa Từ Hiếu

Dưới đây là những điểm tham quan gần chùa Từ Hiếu mà bạn không nên bỏ lỡ:

• Lăng Tự Đức: Lăng mộ của vua Tự Đức, nổi tiếng với kiến trúc độc đáo và cảnh quan yên bình.
• Chùa Bảo Lâm: Ngôi chùa cổ kính nằm gần khu vực hồ, là nơi lý tưởng để tham quan và chiêm bái.
• Đàn Nam Giao: Di tích lịch sử quan trọng, nơi các vua triều Nguyễn thực hiện các nghi lễ tế trời.
• Làng Bích Họa Huế: Một làng nghề đặc sắc với những bức tranh tường sống động, phản ánh văn hóa Huế truyền thống.

Chùa Từ Hiếu không chỉ là một di tích lịch sử quan trọng mà còn là nơi thanh tịnh, giúp con người tìm lại sự bình an trong tâm hồn. Với không gian yên bình và các giá trị văn hóa, tôn giáo đậm đà, chùa Từ Hiếu hứa hẹn là điểm đến không thể bỏ lỡ trong chuyến du lịch đến Huế.